Foto offline laten halen: notice and takedown en sommatie

Zoek je online wat je moet doen als iemand je foto gebruikt, dan kom je binnen twee klikken uit bij de DMCA-melding. Nuttig, maar half bruikbaar: DMCA is Amerikaanse wetgeving. Tegen een Nederlands bedrijf dat jouw foto op zijn site zet, geeft die je niets. Hier loopt het via de Auteurswet, en het pad ziet er anders uit.

Wanneer DMCA voor jou toch werkt

Staat het beeld bij een Amerikaanse partij, dus in Google, op YouTube, Instagram, Facebook of Pinterest, dan is hun formulier de snelste weg. Dat je in Nederland zit maakt niet uit: je meldt een inbreuk en zij handelen die af via hun eigen procedure. Voor Google bestaat daarnaast een apart formulier om iets uit de zoekresultaten te halen, los van de website zelf.

Wat je daarmee niet krijgt: geld, en geen enkele garantie dat het beeld morgen niet opnieuw geüpload wordt. Daarvoor is de Nederlandse route nodig.

Stap 1: bewijs vastleggen, vóór je iets zegt

De stap die het vaakst wordt overgeslagen en het meest kost. Zodra je je meldt, is de pagina vaak binnen een uur weg, inclusief je bewijs. Leg eerst vast:

• een schermafdruk van de hele pagina met zichtbare URL,
• de directe URL van het beeldbestand,
• datum en tijd van vastlegging,
• de context: advertentie, webshop, homepage of hobbyblog, dat verandert de zaak wezenlijk,
• en je bewijs van makerschap: RAW of origineel met metadata.

In PixelRetriever gebeurt dat automatisch: bij elke vondst hoort een bewijs-PDF met schermafdruk, URL en tijdstempel, die je ongewijzigd aan een jurist kunt doorgeven.

Stap 2: het vriendelijke verzoek

Kort en zakelijk. Noem de foto, de URL, dat jij de maker bent, dat er geen licentie is verleend, en wat je wilt: verwijdering, of alsnog een licentie tegen betaling. Geef een concrete, korte termijn. Verrassend veel zaken eindigen hier, omdat mensen oprecht denken dat wat op internet staat vrij te gebruiken is.

Stap 3: sommatie of factuur

Blijft het stil, of wordt er zakelijk aan jouw beeld verdiend, dan zijn er twee wegen. De gebruiksfactuur is de pragmatische: je rekent wat een normale licentie zou hebben gekost. Branchetarieven worden daarbij als aanknopingspunt gebruikt, maar zijn geen wet, en de uitkomst hangt af van de omstandigheden.

De sommatie is de formele: een brief waarin je verwijdering vordert, de inbreuk benoemt, schade claimt en een harde termijn stelt. Vermeld daarin ook het ontbreken van je naamsvermelding als dat speelt, want dat is een zelfstandige inbreuk op je persoonlijkheidsrechten en telt apart mee.

Stap 4: de hostingprovider

Reageert de site niet, dan is de tussenpersoon vaak effectiever dan de eigenaar. Een hostingprovider is in beginsel niet aansprakelijk voor wat klanten plaatsen, maar dat verandert zodra hij weet van onmiskenbaar onrechtmatige content en niets onderneemt. Veel Nederlandse providers hebben daarvoor een eigen meldpunt. Zorg dat je melding compleet is: exacte URL, waarom het jouw werk is, en je contactgegevens.

Stap 5: zorg dat je het eerder weet

Tijd bepaalt bijna alles. Wie een inbreuk pas een jaar later ontdekt, onderhandelt slechter, mist vaak het bewijs en loopt tegen verjaring aan. Structureel zoeken is daarom het verschil tussen een zaak die je kunt maken en een vervelende ontdekking. Gratis proberenkan met 50 scans zonder creditcard, en begin bij de foto's die je het vaakst hebt gepubliceerd.